Sau sự cố tại Eo biển Kerch, kịch bản nào cho tương lai quan hệ Nga-Ukraine?

Theo TTXVN (baotintuc.vn) | 08:42 30/11/2018 | 0

Không phải khi xảy ra vụ đụng độ tại Eo biển Kerch thì quan hệ Nga-Ukraine mới căng thẳng. Khi vụ đụng độ này lắng xuống sau một khoảng thời gian nữa, cũng không thể khẳng định quan hệ hai nước sẽ tốt hơn hay được cải thiện.

Điểm lại quan hệ căng thẳng Ukraine-Nga

Cuộc đụng độ tại Eo biển Kerch chỉ là một sự cố nhắc nhở các bên về những việc chưa giải quyết xong giữa Nga và Ukraine. Có thể kể tới một loạt rắc rối giữa hai nước: trừng phạt ăn miếng trả miếng, cuộc bầu cử sắp tới ở Ukraine, các vụ đánh bom khủng bố…

Tuy nhiên, theo nhận định trên tờ Guardian (Anh), vấn đề cơ bản giữa hai nước vẫn không thay đổi: cuộc khủng hoảng hiện nay bắt nguồn từ sự kiện Nga sáp nhập Crimea năm 2014.

sau sự cố tại eo biển kerch, kịch bản nào cho tương lai quan hệ nga-ukraine?
Eo biển Kerch, nơi xảy ra vụ đụng độ giữa tàu tuần duyên Nga và tàu hải quân Ukraine xâm nhập trái phép lãnh hải Nga ngày 25/11. Ảnh: TTXVN phát

Phát biểu ba ngày trước khi xảy ra vụ đụng độ trên Eo biển Kerch, ông Stepan Poltorak, Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine cho biết cuộc xung đột ở Đông Ukraine đang bước vào giai đoạn tích cực, đồng thời cáo buộc Nga công khai gây hấn. Một số người ở Ukraine nghi ngờ Nga tìm cách áp đặt trật tự trên biển, ngăn tiếp cận Biển Azov và vùng công nghiệp Mariupol.

Về phần mình, Nga bác bỏ ý đồ thù địch, tuyên bố rằng bắt giữ ba tàu hải quân Ukraine chỉ sau khi ba tàu này xâm nhập trái phép lãnh hải và có hành động khiêu khích. Quan điểm thống nhất của Nga là các lực lượng chống Nga ở Ukraine đang quyết tâm ngăn chặn giải quyết hòa bình vụ việc.

Hai bên còn đang tham gia vào cuộc chiến trừng phạt leo thang. Cách đây ba tuần, Thủ tướng Nga Dmitry Medvedev đã ra sắc lệnh đóng băng tài sản của 68 doanh nghiệp và 322 cá nhân, gồm có một số thành viên cấp cao Chính phủ Ukraine và con trai của Tổng thống Ukraine. Sắc lệnh nhằm đáp trả những động thái không thân thiện mà Ukraine dành cho công dân và các thực thể Nga. Ukraine đã áp dụng các biện pháp tương tự mùa hè năm 2017.

Tình hình chính trị giữa hai nước nói trên đều tác động tới sự bất ổn quan hệ song phương. Cả Mỹ và Đức đều gây áp lực để Nga và Ukraine chấm dứt xung đột. Tổng thống Mỹ Donald Trump gây tranh cãi khi đề xuất Mỹ và Liên minh châu Âu giảm các biện trừng phạt Nga áp dụng từ năm 2014. Nhưng trong thực tế, chính quyền Mỹ, Anh và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tiếp tục ủng hộ Ukraine. Hồi tháng 7, Lầu Năm góc thông báo hỗ trợ quân sự 200 triệu USD cho Ukraine.

sau sự cố tại eo biển kerch, kịch bản nào cho tương lai quan hệ nga-ukraine?
Ba tàu hải quân Ukraine bị bắt giữ do xâm phạm lãnh hải Nga ở Eo biển Kerch ngày 25/11. Ảnh: THX/TTXVN

Thủ tướng Đức Angela Merkel đã giúp thiết kế thỏa thuận Minsk, tạo một tiến trình chấm dứt xung đột. Tuy nhiên, tiến trình này bị đình trệ bấy lâu nay. Khi bà Merkel gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin ở Berlin hồi tháng 8, không có tiến triển nào về vấn đề thỏa thuận Minsk. 

Gần 5 năm đã trôi qua từ sự kiện Maidan ở Kiev gây khủng hoảng sâu sắc trong quan hệ Nga với Ukraine và phương Tây. Mặc dù tình hình hiện tại dường như căng thẳng, nhưng nó đã ở mức độ tương đối ổn định so với trước kia. Giới lãnh đạo cả hai nước đều nhìn thấy rủi ro nếu thay đổi hiện trạng hiện nay.

Bốn kịch bản

Liệu 5 năm nữa, quan hệ của Ukraine và Nga sẽ ra sao, có thay đổi gì quan trọng không? Sau đây là bốn kịch bản có thể xảy ra trong tương lai do ông Andrey Kortunov, Tổng giám đốc Hội đồng Các vấn đề quốc tế Nga, Chủ tịch Tổ chức Á Âu Mới ở Moskva đưa ra.

1.Giữ nguyên hiện trạng

Kịch bản này dựa trên cơ sở rằng trong vài năm tới, Ukraine không thể có nhiều tiến bộ đáng kể trên con đường cải cách kinh tế, tăng cường thể chế chính phủ, nâng cao hiệu quả quản trị và đấu tranh chống tham nhũng.

sau sự cố tại eo biển kerch, kịch bản nào cho tương lai quan hệ nga-ukraine?
Ngày 28/11/2018, Bộ Quốc phòng Nga thông báo nước này sẽ sớm triển khai hệ thống tên lửa phòng không S-400 thế hệ mới trên Bán đảo Crimea. Ảnh: AFP/TTXVN

Vấn đề Ukraine gia nhập Liên minh châu Âu và NATO cũng thường xuyên bị trì hoãn trong tương lai xa. Các khoản đầu tư quan trọng từ phương Tây sẽ không còn đổ vào Ukraine nữa. 

Trong tình hình đó, bất kỳ lãnh đạo Ukraine nào cũng sẽ vẫn ở thế đối đầu với Nga như hiện nay.

2. Chiến tranh Lạnh

Ukraine sẽ thành công trong đạt đột phá tiến tới hiện đại hóa chính trị, xã hội và kinh tế. Sự ổn định kinh tế xã hội, minh mạch, hệ thống tư pháp độc lập sẽ thu hút một dòng chảy lớn đầu tư nước ngoài, chủ yếu từ phương Tây.

sau sự cố tại eo biển kerch, kịch bản nào cho tương lai quan hệ nga-ukraine?
Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko chủ trì phiên họp của Hội đồng An ninh và Quốc phòng tại Kiev ngày 26/11. Ảnh: AFP/ TTXVN

Ukraine sẽ trở thành bức tường thành biên giới quan trọng trong cuộc đối đầu giữa phương Tây và phương Đông. 

Với giới chức Nga, Ukraine không chỉ là một mối phiền toái lớn mà còn là một thách thức sống còn cơ bản.

3. Balkan hóa

Trong kịch bản này, diễn biến trong nước Ukraine tương tự như kịch bản đầu tiên. Trong khi đó, quan hệ Nga-phương Tây sẽ có chiều hướng khá hơn. Nga thành công trong tránh bị phương Tây và Mỹ thắt chặt trừng phạt và thậm chí còn được giảm nhẹ trừng phạt.

Nga cũng sẽ thành công trong quy kết giới lãnh đại Ukraine phải chịu trách nhiệm vì không tuân thủ thỏa thuận Minsk. Phương Tây ngày càng tức giận với Ukraine. 

Khu vực Donbass, không thuộc kiếm soát của Ukraine, trở thành một ví dụ cho các khu vực khác trong đòi quyền tự trị lớn hơn.

Liên bang hóa Ukraine khiến quá trình xin làm thành viên NATO hay EU không còn được nhắc trong nghị trình của Ukraine.

Trong tình hình đó, Ukraine sẽ đánh mất chức năng là một nhân tố đầy đủ trong nền chính trị châu Âu và toàn cầu, trở thành một thực thể bị các thế lực bên ngoài thao túng.

4. Cây cầu châu Âu

sau sự cố tại eo biển kerch, kịch bản nào cho tương lai quan hệ nga-ukraine?
Tổng thống Nga Putin. Ảnh: Reuters

Kịch bản cuối cùng và khả quan nhất này dựa trên hai xu hướng ổn định: Ukraine mạnh hơn như trong kịch bản Chiến tranh Lạnh, và Nga – phương Tây giảm căng thẳng như trong kịch bản Balkan hóa.

Xuất hiện nhiều cơ hội tránh rủi ro và dần dần giúp Ukraine trở thành cây cầu văn minh, văn hóa, chính trị, kinh tế nối giữa Nga và phương Tây. Kịch bản này sẽ mang lại lợi ích lâu dài tốt nhất của các bên trong xung đột hiện nay.

Để kịch bản tốt đẹp này thành hiện thực, cả Nga và Ukraine cần có hành động khôn ngoan, tránh leo thang căng thẳng chứ không phải là những động thái như hiện nay sau xung đột ở Eo biển Kerch.

Tin liên quan

Tin bài khác

Ca mắc COVID-19 trên toàn cầu tăng tuần thứ 6 liên tiếp, thế giới vượt mốc 3 triệu ca tử vong

Ca mắc COVID-19 trên toàn cầu tăng tuần thứ 6 liên tiếp, thế giới vượt mốc 3 triệu ca tử vong

07/04/2021| 0

Tình cảnh đại dịch đang có dấu hiệu bùng phát trở lại ở nhiều nơi và nghiêm trọng khi số ca tử vong...


Thế giới có trên 132 triệu ca mắc COVID-19, Ấn Độ ghi nhận số ca mắc kỷ lục hơn 100.000 người/ngày

Thế giới có trên 132 triệu ca mắc COVID-19, Ấn Độ ghi nhận số ca mắc kỷ lục hơn 100.000 người/ngày

06/04/2021| 0

24 giờ qua, thế giới ghi nhận trên 433.000 ca bệnh COVID-19 nâng tổng số ca bệnh vượt 132 triệu ca....


Khối tài sản khủng của các thành viên gia đình hãng thời trang H&M

Khối tài sản khủng của các thành viên gia đình hãng thời trang H&M

05/04/2021| 0

Theo bảng xếp hạng của tạp chí Forbes, nhiều thành viên trong gia đình nhà sáng lập hãng thời trang...


Thế giới hơn 106 triệu người khỏi COVID-19, Mỹ lập kỷ lục tiêm vaccine trong một ngày

Thế giới hơn 106 triệu người khỏi COVID-19, Mỹ lập kỷ lục tiêm vaccine trong một ngày

05/04/2021| 0

Dù diễn biến dịch COVID-19 vẫn phức tạp trên toàn thế giới nhưng tổng số người được chữa khỏi đã hơn...


Chủ xe tải gây tai nạn đường sắt làm 50 người chết ở Đài Loan cam kết chịu trách nhiệm

Chủ xe tải gây tai nạn đường sắt làm 50 người chết ở Đài Loan cam kết chịu trách nhiệm

05/04/2021| 0

Chủ sở hữu chiếc xe tải được cho là nguyên nhân gây ra vụ tai nạn tàu cao tốc khiến nhiều người...


Nga lưu hành thuốc điều trị COVID-19 dựa trên huyết tương người bệnh

Nga lưu hành thuốc điều trị COVID-19 dựa trên huyết tương người bệnh

02/04/2021| 0

Bộ Y tế Nga cho phép lưu hành loại thuốc điều trị SARS-CoV-2 dựa trên huyết tương bệnh nhân của Công...