Nghịch lý nâng cấp hạ tầng đã gần... trăm tuổi của ngành đường sắt

Theo Dương Tú (giadinh.net.vn) | 15:12 17/07/2019 | 0

Tất cả các nhà ga trải dài từ bắc vào nam hiện tại đều cần nâng cấp nhưng thiếu vốn, trong khi nhà đầu tư tư nhân sẵn sàng “xuống tiền” để hợp tác nhưng không thể thực hiện.

Vận tải đường sắt gặp nhiều khó khăn về cạnh tranh với các hình thức vận tải khác do gặp nhiều yếu tố bất lợi, từ vận tải logistic đến vận tải hành khách những năm qua đều chứng kiến sự sụt giảm. Dù đã có nhiều nỗ lực đổi mới từ hình thức quản trị đến chất lượng dịch vụ, nhưng sự xuống cấp của cơ sở vật chất đã khiến những nỗ lực của ngành đường sắt dường như không có tiến triển.

Cơ sở hạ tầng đã hoạt động gần trăm năm hầu như đã xuống cấp trầm trọng, cần nâng cấp sửa chữa nhưng việc này hiện tại vẫn chỉ trông chờ vào bầu sữa ngân sách ít ỏi. Trong khi đó, nhiều nhà đầu tư tư nhân đã thể hiện mong muốn đầu tư hợp tác xây dựng cơ sở vật chất nhà ga, nhưng do thiếu cơ chế nên việc này mới chỉ dừng lại ở các kế hoạch trên giấy tờ.

Gần hai năm trở lại đây, ngành đường sắt đã cố gắng kêu gọi đầu tư, bắt tay với nhà đầu tư tư nhân nhằm tìm kiếm một hướng đi mới cho bài toán nâng cấp cơ sở hạ tầng. Thậm chí các dịch vụ hành khách đã được chú trọng đầu tư nâng cao, thời gian chạy tàu bắc nam đã được giảm tới 9 tiếng. Tuy nhiên, kết quả dường như vẫn bằng không khi không thể cải thiện hiệu quả vận tải của ngành này.

Hầu hết các nhà ga đều xuống cấp trầm trọng sau nhiều năm hoạt động.

Đơn cử như nhà ga Sóng Thần, tỉnh Bình Dương, ga hàng hóa lớn nhất khu vực phía nam, sau gần 100 năm hoạt động, cơ sở vật chất đã xuống cấp trầm trọng, nếu không muốn nói là tồi tàn. Mỗi năm lượng hàng hóa vận tải qua ga đạt khoảng 1 triệu tấn, nhưng lại chỉ có 200 triệu đồng cho việc tu sửa cơ sở vật chất.

Trao đổi với cơ quan báo chí, ông Hà Trọng Sáng, Giám đốc Chi nhánh khai thác đường sắt Sài Gòn cho biết: “Ở đây có rất nhiều doanh nghiệp lớn muốn vào hợp tác khai thác với ngành đường sắt trong đầu tư kho, bãi và các phương tiện xếp dỡ. Nhưng hiện nay chúng ta chưa có cơ chế nào cho việc này nên không thể thực hiện được”.

Được biết cách đây 2 năm, đã có doanh nghiệp muốn đầu tư hợp tác cải tạo hạ tầng nhà ga Sóng thần trong việc khai thác logistic. Thậm chí đơn vị này đã cùng ngành đường sắt lên kế hoạch cụ thể, nhưng việc không có cơ quan có thẩm quyền nào phê duyệt nên tất cả vẫn chỉ nằm trên giấy.

Điều đáng nói là doanh nghiệp này thậm chí có nguồn hàng khoảng 500 nghìn tấn mỗi năm, tức là khoảng ½ công suất ga Sóng Thần để vận chuyển bằng đường sắt. Từ đó có thể thấy, nếu việc hợp tác thành công, không chỉ cơ sở hạ tầng được nâng cấp mà còn đảm bảo được hiệu quả hoạt động, tạo ra cơ hội phát triển cho nhà ga.

Các chuyên gia cho rằng, hiện nhu cầu vận chuyển bằng đường sắt không phải không có, thậm chí là có nhiều. Nhưng nút thắt hiện tại vẫn là cơ sở vật chất, nên không thể đem hàng đến vận chuyển được. Đó là chưa kể việc thời gian vận chuyển đường sắt chậm, năng suất vận chuyển thấp, chi phí vận chuyển lại cao.

Nguồn vốn tư nhân sẵn sàng đầu tư vào ngành đường sắt nhưng không thể thực hiện được do thiếu cơ chế.

Không chỉ gặp khó ở các ga hàng, các ga hành khách cũng đang gặp phải tình trạng tương tự. Dù rất mong muốn đầu tư, hợp tác với ngành đường sắt nhưng việc thiếu cơ chế, thiếu cơ quan chức năng thụ lý, hướng dẫn thực hiện khiến các kế hoạch này đang dang dở. Ngoài ra, việc chưa có tiêu chí phân cấp từng loại ga cũng là một lý do ngăn cản ngành này tiếp cận nguồn vốn tư nhân.

Trao đổi với cơ quan báo chí, ông Vũ Anh Minh, Chủ tịch Hội đồng thành viên, Tổng Công ty đường sắt Việt Nam cho biết: “Ga liên vận quốc tế tiêu chuẩn như thế nào, ga hàng hóa cấp 1 tiêu chuẩn như thế nào, ga hành khách cấp 1, cấp 2 hay ga hỗn hợp tiêu chuẩn ra sao. Cùng với đó là tiêu chuẩn về trang thiết bị kỹ thuật, cơ sở pháp lý của địa phương thì doanh nghiệp mới được phép xây dựng. Mà việc xây dựng phải phải tuân thủ các quy hoạch đã đề ra”.

Có thể thấy, thiếu quy hoạch nên cơ quan chức năng chưa thể phê duyệt các dự án hợp tác đầu tư. Trong bối hạ tầng đường sắt gần một trăm năm đã ngày một xuống cấp, vốn ngân sách eo hẹp, trong khi vốn tư nhân thì luôn sẵn sàng đầu tư nhưng đích đến của việc này thì dường như còn ở rất xa.

 

Tin liên quan

Tin bài khác

Một doanh nghiệp chi 5 tỷ đồng hỗ trợ hàng trăm doanh nghiệp khác bị ảnh hưởng do dịch 

Một doanh nghiệp chi 5 tỷ đồng hỗ trợ hàng trăm doanh nghiệp khác bị ảnh hưởng do dịch 

28/02/2020| 0

Một doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực sản xuất thiết bị giám sát hành trình tại Hà Nội đã...


Ông 'trùm' đứng sau Pega muốn 'đối chọi' với Honda là ai?

Ông 'trùm' đứng sau Pega muốn 'đối chọi' với Honda là ai?

24/02/2020| 0

Sau vụ lùm xùm và bị Honda yêu cầu cải chính thông tin quảng cáo, nhiều người đặt ra câu hỏi “ông...


Viettel Telecom tuyên bố sẽ dẫn dắt chuyển đổi số tại Việt Nam

Viettel Telecom tuyên bố sẽ dẫn dắt chuyển đổi số tại Việt Nam

14/10/2019| 0

Viettel Telecom vừa đặt mục tiêu trở thành telco số có trải nghiệm khách hàng số 1 tại Việt Nam.


“Cây đại thụ” lữ hành Thomas Cook phá sản: Bài học giá hàng tỷ Đô la cho du lịch Việt

“Cây đại thụ” lữ hành Thomas Cook phá sản: Bài học giá hàng tỷ Đô la cho du lịch Việt

24/09/2019| 0

Từng là biểu tượng cho nên công nghiệp du lịch hiện đại, Thomas Cook đã phải tuyên bố phá sản sau...


Viettel có giá trị số một Việt Nam với 4,3 tỷ USD

Viettel có giá trị số một Việt Nam với 4,3 tỷ USD

24/09/2019| 0

Ngày 24/9, Brand Finance – công ty định giá thương hiệu hàng đầu thế giới - công bố danh sách Top 50...


Bộ TN&MT: Việc giao đất cho doanh nghiệp tư nhân Xuân Trường xây chùa Tam Chúc chưa rõ ràng

Bộ TN&MT: Việc giao đất cho doanh nghiệp tư nhân Xuân Trường xây chùa Tam Chúc chưa rõ ràng

21/08/2019| 0

Trong văn bản mới nhất trả lời đại biểu Quốc hội trong việc xây chùa, Bộ Tài Nguyên và Môi trường đã...