Nghệ sĩ Hà Nội kể về những điều kiêng cữ của Tết phố cổ

20:02 18/02/2018 | 0

Phố cổ Hà Nội được xem là nơi duy trì đậm đặc nhất những nét văn hoá truyền thống của xứ kinh kỳ. Nơi đây, vào mỗi dịp Tết vẫn còn giữ được những nét kiêng cử rất riêng và thế hệ này nối tiếp thế hệ kia giữ gìn những nếp văn hoá đó.

NSND Hoàng Dũng kể, nhà anh ở phố Hàng Đường là một trong những phố cổ của Hà Nội nên từ nhỏ anh đã chứng kiến được rất nhiều tập tục đón Tết của cư dân phố cổ.

Nam nghệ sĩ kể, năm anh 15 tuổi thì mẹ anh qua đời. Mẹ anh qua đời vào dịp gần Tết nên cả cái Tết đó không đi đâu được. Thậm chí, không được phép đến nhà ai chơi. Anh toàn phải ra đứng ở cửa xem mọi người đi chơi Tết và hóng bạn bè đến nhà mình chơi. Đó là kỷ niệm nhớ nhất mà mỗi khi nhắc lại anh vẫn còn nguyên cảm giác. Đến bây giờ, tập tục đó vẫn còn trong phố cổ và nhiều vùng quê Việt Nam khác.

nghệ sĩ hà nội kể về những điều kiêng cữ của tết phố cổ
Gia đình NSND Hoàng Dũng sum vầy trong ngày Tết.

Ngoài ra, bình thường phố cổ rất sầm uất nhưng đến ngày mồng 1, mồng 2… tất cả mọi nhà đều đóng cửa, phố xá sạch sẽ, im ắng, đẹp đẽ. Và nhà nào mở hàng sớm là sẽ rất bị ghét vì làm mất cả giác Tết. Ngày xưa ai cũng muốn Tết kéo dài đến hết ngày mồng 10.

Cho đến nay, khu phố cổ vẫn duy trì tập tục chọn người xông đất hoặc mở hàng lấy may đầu năm. Ngoài ra, trong những ngày mùng 1, mùng 2, mùng 3… người ta không quét nhà. Nếu nhiều rác quá thì quét vun vào một góc chứ không quét ngay. Tuy nhiên, ngày nay, tập tục đó cũng đã có phần thay đổi vì nếu nhà đông khách khó lòng tránh được lượng rác thải ra.

“Ngày xưa, vào 3 ngày tết, cả vợ cả chồng con cái phải đến thăm ông chú bà cô lớn tuổi trong họ hàng. Nếu không đến là sẽ bị trách mắng vì không biết trên biết dưới. Nhưng ngày nay nếu con cái mình bận thì không nhất thiết đến cùng bộ mẹ mà có thể đến sau miễn vẫn nhớ tới ông bà. Tôi cho đó là một nét văn hoá rất hay, nó cho thấy những giá trị văn hoá truyền thống chưa hề mai một”, NSND Hoàng Dũng nhấn mạnh.

NSƯT Đức Hùng cho biết, nhà anh gốc ở phố Hàng Đậu nên nói đến những điều cấm kỵ của Tết phố cổ Hà Nội thì anh nhớ rất nhiều. Ngày xưa, ông bà, bố mẹ… anh căn dặn sáng mồng 1 Tết không được chặt gà, không được có tiếng động vì như thế sẽ bị động thổ.

nghệ sĩ hà nội kể về những điều kiêng cữ của tết phố cổ
Gia đình nghệ sĩ Đức Hùng du xuân đêm giao thừa.

“Tôi vẫn nhớ, ngày xưa sau khi cúng giao thừa xong, mẹ tôi cầm kéo cắt gà chứ không đặt lên thớt dùng dao chặt. Rồi đêm giao thừa mà đi chơi thì bao giờ trong người cũng phải có một bao diêm để tạo lửa trong người và để cơ thể ấm. Ngoài ra, sáng mồng 1 cố gắng mặc đồ đỏ để cả năm được may mắn, son đỏ. Ba ngày Tết tuyệt nhiên không được quét rác.

Và khi thắp hương phải thắp tay trái chứ không được thắp tay phải. Nén hương phải cắm vào chính giữa bát hương, không được xô lệch, xiên xẹo… Sau đêm giao thừa, mẹ tôi cũng hối thúc chúng tôi khai bút để lấy may đầu năm. Có thể viết một bài thơ hoặc một đoạn văn nào đó theo ý của mình. Rồi tuyệt đối không được cãi nhau, tranh to tiếng trong 3 ngày đầu năm. Đó là những điều kiêng kỵ mà đến bây giờ nhà tôi vẫn duy trì theo nếp đó”, NSƯT Đức Hùng kể.

Theo NSƯT Đức Hùng, cho đến bây giờ, nhiều nhà ở khu phố cổ vẫn chọn người hợp tuổi xông nhà và thường chọn đàn ông.

nghệ sĩ hà nội kể về những điều kiêng cữ của tết phố cổ
Nghệ sĩ Đức Hùng vẫn luôn dạy các con thắp hương bằng tay trái như những gì ông cha truyền lại.

“Nhiều năm qua tôi truyền lại nếp nhà đó cho các con tôi. Nhiều người bảo các con tôi bị già trước tuổi và các bạn ấy cũng nhận mình như thế. Đặc biệt, vào ngày Tết, hai cô ấy thích lễ bái và thắp hương bao giờ cũng thắp tay trái. Đi đâu các cô ấy cũng khấn bái rất chuyên nghiệp và biết lễ tạ nếu lời khấn nguyện của mình thành sự thật. Tôi không hiểu sao các bạn ấy lại có thể ngấm được những điều đó một cách sâu sắc đến vậy”, NSƯT Đức Hùng bày tỏ thêm.

Theo Hà Tùng Long/Dân Trí

Tin liên quan

Tin bài khác

Cặp đôi 'độc nhất vô nhị' của cờ vua Việt Nam đi vào lịch sử SEA Games

Cặp đôi 'độc nhất vô nhị' của cờ vua Việt Nam đi vào lịch sử SEA Games

18/05/2022| 0

Tại SEA Games 31, hai Đại kiện tướng quốc tế cờ vua Trường Sơn và Thảo Nguyên chính là cặp vợ chồng...


'Nữ hoàng điền kinh' Nguyễn Thị Oanh: Đời tư ít biết, giản dị khi nói về hạnh phúc riêng

'Nữ hoàng điền kinh' Nguyễn Thị Oanh: Đời tư ít biết, giản dị khi nói về hạnh phúc riêng

16/05/2022| 0

Nguyễn Thị Oanh, nữ VĐV điền kinh của Hà Nội, người được mệnh danh là “Nữ hoàng làng chạy” là một...


SEA Games 31: Bị xẹp phổi, niềm hy vọng vàng của Singapore vẫn năn nỉ được tới Hà Nội tranh tài

SEA Games 31: Bị xẹp phổi, niềm hy vọng vàng của Singapore vẫn năn nỉ được tới Hà Nội tranh tài

15/05/2022| 0

Phát hiện bị xẹp phổi trước ngày SEA Games 31 diễn ra, Kampton Kam - niềm hy vọng vàng môn nhảy cao...


'Kình ngư' Huy Hoàng: Hành trình từ dòng sông mát quê hương đến 'đường đua xanh' quốc tế

'Kình ngư' Huy Hoàng: Hành trình từ dòng sông mát quê hương đến 'đường đua xanh' quốc tế

15/05/2022| 0

Từ cậu bé làng chài bên bờ sông Gianh, Nguyễn Huy Hoàng đã trở thành tuyển thủ bơi lội giành được...


Lễ khai mạc SEA Games 31: Lộ diện ca sĩ thể hiện bài hát chủ đề, âm nhạc chủ đạo

Lễ khai mạc SEA Games 31: Lộ diện ca sĩ thể hiện bài hát chủ đề, âm nhạc chủ đạo

12/05/2022| 0

Lễ khai mạc SEA Games 31 diễn ra lúc 20 giờ ngày 12/5/2022 tại Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình (Hà...


Sau 70 năm ấp ủ, NSND Trần Hiếu ra ‘Sức mạnh của ngôn ngữ trong tiếng hát Việt Nam’

Sau 70 năm ấp ủ, NSND Trần Hiếu ra ‘Sức mạnh của ngôn ngữ trong tiếng hát Việt Nam’

11/05/2022| 0

NSND Trần Hiếu cho thấy sự tận hiến với âm nhạc nước nhà khi vừa trình làng cuốn ‘Sức mạnh của ngôn...